Regionale doorontwikkeling biocirculair

Industriële symbiose: meekoppelkansen in de grondstoffen transitie

Het voorbeeld project De Bonnenpolder leidde tot waardevolle inzichten op het gebied van circulaire samenwerking en grondstoffenuitwisseling in de regio van Hoek van Holland. Dit is een gebied waar glastuinbouw, bedrijventerrein, industrie, infrastructuur en natuurontwikkeling dicht bij elkaar liggen. Juist deze nabijheid biedt kansen voor regionale circulaire samenwerking, bijvoorbeeld via uitwisseling van energie, water en grondstoffen. Tegelijkertijd ontbreekt vaak een gedeeld overzicht: welke stromen zijn er, welke koppelingen zijn kansrijk en welke organisatiestructuur (governance) is nodig om dit duurzaam te organiseren?

Door: Dewi Hartkamp

Door een praktijkgerichte verkenning met ondernemers begin 2025 te combineren met een ontwerpstudie van studenten van TU Delft, zijn de zogenaamde meekoppelkansen geïdentificeerd zoals de uitwisseling van energie, water en reststromen tussen glastuinbouw, industrie en infrastructuur. Resultaat is dat bedrijven kansen ontdekten om reststromen hoogwaardiger te benutten en (nutriënten)kringlopen verder te sluiten. Belangrijke aanbeveling was om de organisatiestructuur voor de industriële symbiose eerst kleinschalig te bewijzen, daarna contracteren en gefaseerd opschalen, ondersteund door gezamenlijke sessies en het koppelen van ambities aan provinciaal en nationaal beleid. Het project liet zien hoe gebiedsgerichte samenwerking ondernemers helpt om circulair te worden, autonomie te vergroten en tegelijkertijd maatschappelijke opgaven te realiseren. Een mooi voorbeeld van circulaire glastuinbouw voor industriële symbiose.

Bonnepolder 1
SIGN
Bonnenpolder
SIGN

Bonnenpolder
Regios
SIGN

Voor iedere regio kunnen de meekoppelkansen anders zijn